* του Μιχάλη Ζαντή

Η μαζική προσέλευση εθελοντών για βοήθεια τις μέρες που μαινόταν η πυρκαγιά στην περιοχή Σολέας τον Ιούνιου του 2016 ήταν πρωτοφανής, αναδεικνύοντας ταυτόχρονα αδυναμίες και έλλειψη ενός ολοκληρωμένου συστήματος διαχείρισης και αξιοποίησης όλων εκείνων των εθελοντών που προσέτρεξαν για βοήθεια. Οι αρμόδιοι φορείς εντόπισαν τα προβλήματα που παρουσιαστήκαν τόσο στο συντονισμό όσο και στην εκτέλεση του έργου που ανατέθηκε σε εθελοντές και γι’ αυτό πάρθηκαν αποφάσεις για ενεργότερη εμπλοκή στο θέμα, του τότε Γραφείου του Επιτρόπου Εθελοντισμού.

Παρόλα αυτά, κατά τη διάρκεια της πρόσφατης καταστροφικής πυρκαγιάς στον Αρακαπά και τις γύρω περιοχές και πάλι φάνηκαν ελλείψεις στο συντονισμό και την επικοινωνία, τόσο με τις οργανωμένες ομάδες εθελοντών όσο και με άτομα που παρουσιάζονταν σε διάφορα σημεία ζητώντας να βοηθήσουν ή ακόμα χειρότερα, με άτομα που ενεργούσαν αυτόβουλα και έμπαιναν στα μέτωπα της φωτιάς.

Ωστόσο, θα πρέπει να τονιστεί ότι το γεγονός πως υπήρξαν αυτά τα προβλήματα δεν είναι κάτι πρωτόγνωρο ή κάτι που παρατηρείται μόνο στην Κύπρο και για το λόγο αυτό, ο Διεθνής Οργανισμός Τυποποίησης (International Organization for Standardization, ISO) έχει εκδώσει το πρότυπο ISO 22319:2017 Security and resilienceCommunity resilienceGuidelines for planning the involvement of spontaneous volunteers.

Το ISO 22319:2017 εκπονήθηκε από την Τεχνική Επιτροπή ISO/TC 292 Security and resilience, με τη συμμετοχή εμπειρογνωμόνων και ειδικών στα θέματα αυτά, από τους Εθνικούς Οργανισμούς Τυποποίησης μέλη του ISO, όπως της Γαλλίας, της Αυστρίας, του Ηνωμένου Βασιλείου, των ΗΠΑ, της Ν. Αφρικής, της Βραζιλίας, της Αυστραλίας και άλλων.

Οι πρόνοιες του εν λόγω προτύπου περιλαμβάνουν μεταξύ άλλων, οδηγίες για την ανάθεση της ευθύνης του συντονισμού των εθελοντών, τον εντοπισμό των κινήτρων τους καθώς και της διευκρίνησης θεμάτων νομικής ευθύνης. Περιλαμβάνονται επίσης πρόνοιες για τα σημεία που θα πρέπει να ληφθούν υπόψη κατά το σχεδιασμό της συμμετοχής εθελοντών σε τέτοιες περιπτώσεις, όπως η αλληλεπίδραση της συνεργασίας των εθελοντών με τις αρμόδιες αρχές, τυχών προβληματισμοί των εμπλεκομένων μερών, ο εντοπισμός των κινδύνων και η διαλογή εθελοντών.

Στο ISO 22319:2017 λαμβάνονται επίσης υπόψη, θέματα επικοινωνίας με τους εθελοντές, ο εντοπισμός των αναγκών εκπαίδευσης τους, η παρακολούθηση του έργου που τους έχει ανατεθεί και τρόποι αναγνώρισης και επιβράβευσης της συνεισφοράς τους.

Σχετικό Πρωτόκολλο για τη συμμετοχή των οργανωμένων εθελοντών έχει εκπονηθεί από το Γραφείο του Επίτροπου Εθελοντισμού (νυν Επίτροπος του Πολίτη) και αριθμός εθελοντών έχει ήδη παρακολουθήσει σειρά εκπαιδεύσεων από το Τμήμα Δασών, την Πυροσβεστική Υπηρεσία και το Κέντρο Παραγωγικότητας (ΚΕΠΑ). Το πρότυπο ISO 22319:2017 μπορεί να αποτελέσει χρήσιμο εργαλείο στα χέρια των αρμόδιων φορέων οι οποίοι αξιοποιώντας το θα μπορέσουν να βοηθηθούν στην εφαρμογή του εν λόγω Πρωτοκόλλου και να λύσουν αρκετά από τα προβλήματα που παρατηρούνται σε τέτοιες περιπτώσεις.

Ο Κυπριακός Οργανισμός Τυποποίησης (CYS), ως ο Εθνικός Φορέας Τυποποίησης της Κύπρου και στα πλαίσια των αρμοδιοτήτων του, μπορεί να φροντίσει με τους εμπειρογνώμονες της Διεθνούς Τεχνικής Επιτροπής ISO/TC 292 που εκπόνησαν το εν λόγω πρότυπο, ώστε να αναλυθούν και να επεξηγηθούν οι πρόνοιες το ISO 22319:2017 στους αρμόδιους φορείς και έτσι οι ίδιοι να μπορέσουν να το εντάξουν στους σχεδιασμούς τους για ένα γενικότερο σχέδιο δράσης αξιοποίησης και ενεργότερης εμπλοκής των εθελοντών σε περιπτώσεις κρίσεων.

Τα πρότυπα αποτελούν το κλειδί για την ανάπτυξη της παγκόσμιας αγοράς, περιέχουν τις αναγκαίες προδιαγραφές και απαιτήσεις για τα προϊόντα, τις υπηρεσίες, τα συστήματα, τις διεργασίες και τα υλικά. Βασικός τους στόχος είναι να παρέχουν, κάτω από καθορισμένους κανόνες, ένα κοινό υπόβαθρο που να επιτρέπει την παραγωγή και παροχή αγαθών, υπηρεσιών και συστημάτων.

Οι διάφορες πρόνοιες των υπό εκπόνηση ή αναθεωρούμενων προτύπων συζητούνται στις συναντήσεις των Τεχνικών Επιτροπών και οι εκπρόσωποι του Κυπριακού Οργανισμού Τυποποίησης (CYS), οι οποίοι εκτός από τους Λειτουργούς του Οργανισμού μπορεί να είναι άτομα από τον ιδιωτικό και δημόσιο τομέα, από οργανωμένα σύνολα/συνδέσμους και άλλους φορείς, έχουν τη δυνατότητα να παρέμβουν έγκαιρα και να υποστηρίξουν θέσεις υπέρ των ιδιαιτεροτήτων που μπορεί να έχει η Κυπριακή βιομηχανία, οικονομία και κοινωνία.

Για περισσότερες πληροφορίες αναφορικά με την Τεχνική Επιτροπή ISO/TC 292 και το πρότυπο ISO 22319:2017, οι ενδιαφερόμενοι μπορούν να επικοινωνούν με τον Κυπριακό Οργανισμό Τυποποίησης (CYS), στα τηλέφωνα 22411412 ή 22411415.

*Ο Μιχάλης Ζαντής είναι πτυχιούχος στον κλάδο των Μηχανολογικών Εγκαταστάσεων Κτιρίων και εργάζεται ως Λειτουργός Τυποποίησης στον Τομέα Μηχανολογίας του Κυπριακού Οργανισμού Τυποποίησης (CYS).

Ανακοίνωση για την Έκδοση Άδειας Εγκαταστατών Εσωτερικής Καλωδίωσης και Επίσκεψη πολιτών για μελέτη/αγορά προτύπων. Για περισσότερες πληροφορίες πατήστε ΕΔΩ